چکیده

هدف مدیریت ریسک پروژه افزایش احتمال موفقیت پروژه است و اینکار از طریق شناسایی و ارزیابی نظام مند ریسک‌ها، ارائه روش‌هایی جهت کاهش یا حذف آنها و حداکثرسازی فرصت‌ها صورت می‌گیرد. بررسی ادبیات موضوع نشان می‌دهد هنوز کمبود‌های قابل توجهی در حوزه ارزیابی و انتخاب اقدامات کاهش ریسک پروژه‌ها وجود دارد. مطالعات مربوطه عمدتا مدل‌های مفهومی هستند که شامل بررسی کلی تاثیرات عدم اطمینان بر پروژه‌ها و تعیین استراتژی‌هایی برای کاهش سطح ریسک می‌باشند. به منظور رفع کاستی‌های مذکور، در این مقاله یک چارچوب عملی پیشنهاد می‌شود که ساختار شکست کار، رخدادهای ریسک، اقدامات کاهش ریسک، ریسک‌های ثانویه و تاثیرات آنها را بطور یکپارچه بررسی می‌نماید. مساله در قالب یک مدل بهینه سازی چندهدفه مدلسازی گردیده و ضرایب تابع هدف مربوطه از طریق رویکرد اولویت بندی فازی تعیین شده است. جهت حل مدل، روش‌های دقیق و ابتکاری پیشنهاد گردیده است. علاوه بر این، به منظور اعتبارسنجی مدل، یک مطالعه موردی در پروژه‌های نیروگاهی ایران انجام شده است. بر اساس نتایج کسب شده، مدل پیشنهادی منجر به بهبود قابل توجه زمان، هزینه و کیفیت پروژه می‌شود.